Đồng hành với Chính phủ để tìm ra các chính sách phù hợp để ban hành các chính sách ngành nghề, tìm lại và xây dựng văn hóa ngành nghề, kết bè vượt bão để vượt qua khó khăn giai đoạn khủng hoảng kinh tế... là cách mà Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ TP.HCM (HAWA) thể hiện vai trò đối với hội viên suốt 20 năm qua. Theo số liệu mới nhất, số lượng thành viên của HAWA hiện nay đã lên đến 350 hội viên. Mặc dù là hội ngành nghề của TP.HCM, nhưng hội viên HAWA có mặt trên 20 tỉnh, thành trong cả nước. Điều này cũng là lợi thế, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp (DN) liên kết phát triển từ đầu vào nguyên liệu, các cơ sở vệ tinh đến đầu ra sản phẩm...
Nhớ lại giai đoạn đầu của HAWA, ông Nguyễn Đôn, nguyên Trưởng Phân hội Mỹ nghệ, trực thuộc Hội Công Kỹ Nghệ Gia TP.HCM, tiền thân của HAWA, cho biết, trong tình hình mà các DN trong ngành đều sản xuất nhỏ, thị trường hạn chế, sản phẩm chưa đa dạng... trong những năm 90 của thế kỷ XX, các hội viên còn xa lạ với mô hình hội ngành nghề, mục tiêu khi thành lập Phân hội là “tập hợp và vận động” để mọi người vững niềm tin và cùng vực dậy ngành hàng thủ công mỹ nghệ truyền thống sau khi thị trường Đông Âu bị thu hẹp.
Thời điểm đó, sự kiện mang lại dấu ấn đậm nét nhất là việc các DN đã đồng lòng tạo tiếng nói chung, đóng góp ý kiến về giải pháp phát triển ngành nghề như chủ trương quản lý chặt chẽ việc khai thác vận chuyển và xuất khẩu gỗ và chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường các biện pháp cấp bách bảo vệ và phát triển rừng... Lần đầu tiên vai trò bảo vệ quyền lợi chính đáng của hội viên được Hội thể hiện rõ nét.
Nhờ hoạt động của Hội, không những hoạt động xuất khẩu đồ gỗ và gỗ mỹ nghệ nhanh chóng khai thông mà còn xác lập các chính sách nhằm phát triển ngành lâu dài. Khi chính sách đã thông thoáng, cùng nỗ lực và nội lực của chính mình, các doanh nghiệp thành viên HAWA nói riêng và ngành chế biến gỗ nói chung đã tạo nên nhiều thay đổi ấn tượng.
Hàng loạt nhà máy chế biến gỗ ra đời. Các sản phẩm gỗ từ dạng bán thành phẩm chuyển dần sang sản phẩm gỗ thành phẩm, có giá trị cao hơn và bắt đầu tìm đến thị trường là các nước Mỹ, Nhật và châu Âu...
Không chấp nhận ngồi im chờ khách đến, Ban chấp hành HAWA ngày đó còn chủ động phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, mạnh dạn tổ chức Hội chợ Triển lãm Đồ gỗ và Thủ công mỹ nghệ (EXPO), chủ động tổ chức Hội chợ Triển lãm Quốc tế Đồ gỗ và Thủ công mỹ nghệ (VIFA)... để DN của ngành có cơ hội tiếp xúc với khách hàng quốc tế.
Chỉ tính riêng EXPO, sau 10 năm tổ chức, đã quy tụ hơn 3.000 lượt DN với khoảng 7.000 gian hàng; thu hút gần 200.000 lượt khách tham quan, trong đó có khoảng 70.000 lượt khách quốc tế đến từ các nước: Mỹ, Anh, Pháp, Đức, Nhật...
Tổng số hợp đồng ký kết tại hội chợ gần 1.000 hợp đồng, với trị giá trên 200 triệu USD và hàng nghìn biên bản ghi nhớ. Cũng từ mốc EXPO đầu tiên, liên tục kim ngạch xuất khẩu sản phẩm chế biến gỗ của Việt Nam tăng trưởng không ngừng. Ở phân khúc sản phẩm mỹ nghệ mây, tre, lá, thảm, sơn mài và mỹ nghệ gốm, sứ... tuy chậm hơn nhưng giá trị xuất khẩu cũng đang dần phát triển.
Song song với việc mời khách đến, Hội đã đồng hành với các Trung tâm Xúc tiến thương mại và Đầu tư TP.HCM (ITPC) đưa thành viên tham gia các hội chợ quốc tế tại Mỹ, Đức, Singapore... mang hình ảnh sản phẩm đồ gỗ và thủ công mỹ nghệ Việt Nam giới thiệu ở thị trường quốc tế.
Ngay trong giai đoạn khủng hoảng kinh tế toàn cầu vừa qua, chủ trương kết bè, vượt bão, giành lại thị trường trong nước mà HAWA đề ra cũng đã ít nhiều giúp DN thành viên tìm thấy con đường mới, giải quyết khó khăn chung của ngành.
Nắm được yếu điểm của ngành là sự thiếu sáng tạo trong khâu tạo hình sản phẩm, Hội đã tổ chức giải Hoa Mai và Hoa Sen là hai giải thưởng quan trọng về thiết kế nhằm giúp các DN nâng cao kỹ năng thiết kế và tìm kiếm nhân tài thiết kế. Tuy nhiên, thực tế vẫn chưa có nhiều sản phẩm được thương mại hóa, nên đã ít nhiều làm giảm ý nghĩa của giải thưởng.
Hai mươi năm đảm trách nhiệm vụ đầu tàu, trải qua nhiều nhiệm kỳ, thành viên ban chấp hành cũng thay đổi nhưng đường hướng của HAWA, với mục tiêu cao nhất là mang lại lợi ích cho các hội viên vẫn là kim chỉ nam cho mọi hoạt động của hội.
Nhờ điều này, không những nghi kị ban đầu đã xóa tan mà niềm tự hào vì là thành viên của Hội đã nhen lên trong mỗi thành viên. Để rồi, Hawa trở thành biểu tượng bảo chứng về chất lượng và sự phát triển cho chính những thành viên.
Theo Doanh Nhân Sài Gòn
Cập nhật: 04/01/2011